Điều động điều dưỡng tham gia làm việc tại khoa sản

Câu hỏi:

Các anh chị ơi, cho em hỏi chút việc ạ, hiện tại đơn vị em chỉ có 2 nữ hộ sinh nữa , công việc tại khoa sản rất nhiều từ đỡ đẻ , đón trẻ , khám ngoại trú, tiêm truyền hàng ngày chăm sóc a bệnh nhân.... trực cũng chỉ 2 chị em vì vậy có thể đều động điều dưỡng tham gia làm việc tại khoa và thực hiện chăm sóc bệnh nhân sau đẻ sau mổ và phụ giúp bác sỹ đỡ đẻ đúng ko ạ?

Trả lời:

Chào bạn, tình trạng thiếu hụt nhân sự tại khoa Sản mà đơn vị bạn đang gặp phải đúng là một bài toán rất áp lực. Việc chỉ có 2 nữ hộ sinh "gánh" toàn bộ các khâu từ phòng đẻ đến chăm sóc hậu sản là quá tải và tiềm ẩn nhiều rủi ro an toàn người bệnh.

Về thắc mắc của bạn: Điều dưỡng có được điều động làm việc tại khoa Sản và thực hiện các kỹ thuật chuyên môn của hộ sinh không? Câu trả lời là Có, nhưng kèm theo những điều kiện pháp lý và chuyên môn chặt chẽ.

Dưới đây là các căn cứ và hướng giải quyết cụ thể:

1. Căn cứ pháp lý

Việc điều động và thực hiện kỹ thuật dựa trên các văn bản quy phạm pháp luật sau:

• Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023: Quy định về phạm vi hành nghề. Nhân viên y tế chỉ được thực hiện các kỹ thuật trong phạm vi chuyên môn được ghi trên giấy phép hành nghề (GPHN).

  --> Phạm vi hành nghề của Điều dưỡng là các DVKT của điều dưỡng.

• Thông tư 31/2021/TT-BYT: Quy định về hoạt động điều dưỡng trong bệnh viện. Điều dưỡng có chức năng thực hiện các y lệnh, chăm sóc, theo dõi bệnh nhân.

  --> Các nhiệm vụ này áp dụng cho tất cả người bệnh.

• Thông tư 02/2025/TT-BYT quy định mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật y do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành

--> Tham khảo một số dịch vụ chỉ hộ sinh mới được làm để loại trừ

• Thông tư 07/2011/TT-BYT: Hướng dẫn công tác điều dưỡng về chăm sóc người bệnh trong bệnh viện.

--> Hướng dẫn điều động, phân công nhiệm vụ

2. Phạm vi công việc Điều dưỡng có thể thực hiện tại khoa Sản

Để đảm bảo đúng quy định, bạn nên phân chia công việc theo hai nhóm:

Nhóm 1: Các công việc Điều dưỡng ĐƯỢC PHÉP làm ngay Đây là các kỹ thuật chung mà điều dưỡng đã được đào tạo trong trường:

• Tiêm truyền, thay băng, cắt chỉ (vết mổ đẻ, vết khâu tầng sinh môn).

• Lập kế hoạch chăm sóc, theo dõi dấu hiệu sinh tồn cho mẹ và bé.

• Vệ sinh phụ khoa, chăm sóc rốn trẻ sơ sinh.

• Thực hiện các y lệnh thuốc, dịch truyền.

• Hỗ trợ bác sĩ trong các thủ thuật (chuẩn bị dụng cụ, tiếp liệu).

Nhóm 2: Các công việc chuyên biệt (Đỡ đẻ, khám sản)

• Quy định: Theo luật, điều dưỡng không được tự ý đỡ đẻ nếu không có chứng chỉ đào tạo bổ sung hoặc không nằm trong phạm vi hành nghề.

• Giải pháp: Để điều dưỡng được "phụ giúp bác sĩ đỡ đẻ" hoặc thực hiện một số kỹ thuật của hộ sinh, đơn vị cần:

  1. Cho điều dưỡng đi học khóa "Bổ sung kiến thức/Đào tạo ngắn hạn về chuyên khoa Phụ Sản" (thường từ 3-6 tháng).

  2. Sau khi có chứng chỉ, Giám đốc bệnh viện ra quyết định phê duyệt danh mục kỹ thuật cụ thể cho cá nhân điều dưỡng đó dựa trên văn bằng/chứng chỉ họ có.

3. Giải pháp cho đơn vị của bạn

Để vừa giải quyết được công việc, vừa đúng luật, đơn vị nên thực hiện theo các bước sau:

• Bước 1: Điều động nhân sự bằng văn bản: Lãnh đạo đơn vị ra quyết định điều động điều dưỡng từ các khoa khác sang hỗ trợ khoa Sản (ghi rõ vị trí làm việc). Điều dưỡng và khoa cần hiểu rõ phạm vi DVKT mà điều dưỡng được thực hiện.

• Bước 2: Phân công công việc rõ ràng: * Nữ hộ sinh: Tập trung vào các ca đẻ khó, khám sản, theo dõi chuyển dạ và các kỹ thuật chuyên sâu.

  • Điều dưỡng: Tập trung vào mảng chăm sóc hậu sản, hậu phẫu, tiêm truyền, hành chính và phụ giúp vòng ngoài tại phòng đẻ.

• Bước 3: Đào tạo tại chỗ: 2 nữ hộ sinh hiện tại cần có hướng dẫn, cầm tay chỉ việc và ký xác nhận đào tạo nội bộ cho các điều dưỡng mới sang về các quy trình riêng biệt của khoa Sản để đảm bảo an toàn.

Lưu ý quan trọng: Trong trường hợp cấp cứu (băng huyết, đẻ rơi...) mà không có hộ sinh kịp thời, mọi nhân viên y tế đều có trách nhiệm hỗ trợ trong khả năng để cứu sống bệnh nhân. Tuy nhiên, về lâu dài, việc để điều dưỡng đỡ đẻ mà không có chứng chỉ chuyên môn là sai quy định.